درباره پروین اعتصامی

رخشندهٔ اعتصامی معروف به پروین اعتصامی در ۲۵ اسفند ۱۲۸۵ خورشیدی در شهر تبریز به دنیا آمد. پدرش یوسف اعتصامی آشتیانی (اعتصام الملک) از رجال نامی و نویسندگان و مترجمان مشهور اواخر دورهٔ قاجار بود. در کودکی با خانواده به تهران آمد. پایان‌نامهٔ تحصیلی خود را از مدرسهٔ آمریکایی تهران گرفت و در همانجا شروع به تدریس کرد. پیوند زناشویی وی با پسر عمویش بیش از دو و نیم ماه دوام نداشت. وی پس از جدایی از همسر، مدتی کتابدار کتابخانهٔ دانشسرای عالی بود. دیوان اشعار وی بالغ بر ۲۵۰۰ بیت است. وی در فروردین ۱۳۲۰ شمسی به علت ابتلا به حصبه درگذشت و در قم به خاک سپرده شد.

پروین اعتصامی
دیوان اشعار
قصاید مثنویات، تمثیلات و مقطعات
آتش دل آرزوها (۱) آرزوها (۲) آرزوها (۳) آرزوها (۴) آرزوها (۵) آرزوی پرواز آرزوی مادر آسایش بزرگان آشیان ویران آئین آینه احسان بی ثمر ارزش گوهر از یک غزل اشک یتیم امروز و فردا امید و نومیدی اندوه فقر ای رنجبر ای گربه ای مرغک باد بروت بازی زندگی بام شکسته بلبل و مور برف و بوستان برگ گریزان بنفشه بهای جوانی بهای نیکی بی آرزو بی پدر پایمال آز پایه و دیوار پیام گل پیک پیری پیوند نور تاراج روزگار توانا و ناتوان توشهٔ پژمردگی تهیدست تیر و کمان تیره‌بخت تیمارخوار جامهٔ عرفان جان و تن جمال حق جولای خدا چند پند حدیث مهر حقیقت و مجاز خاطر خشنود خوان کرم خون دل درخت بی بر دریای نور دزد خانه دزد و قاضی دکان ریا دو محضر دو همدرد دو همراز دیدن و نادیدن دیده و دل دیوانه و زنجیر ذره ذره و خفاش راه دل رفوی وقت رنج نخست روباه نفس روح آزاد روح آزرده روش آفرینش زاهد خودبین سپید و سیاه سختی و سختیها سرنوشت سرود خارکن سرو سنگ سعی و عمل سفر اشک سیه روی شاهد و شمع شب شباویز شرط نیکنامی شکایت پیرزن شکسته شکنج روح شوق برابری صاعقهٔ ما، ستم اغنیاست صاف و درد صید پریشان طفل یتیم طوطی و شکر عشق حق عمر گل عهد خونین عیبجو غرور نیکبختان فرشتهٔ انس فریاد حسرت فریب آشتی فلسفه قائد تقدیر قدر هستی قلب مجروح کارآگاه کارگاه حریر کاروان چمن کارهای ما کرباس و الماس کعبهٔ دل کمان قضا کوته نظر کودک آرزومند کوه و کاه کیفر بی هنر گذشتهٔ بی حاصل گرگ و سگ گرگ و شبان گره گشای گریهٔ بی سود گفتار و کردار گل بی عیب گل پژمرده گل پنهان گل خودرو گل سرخ گل و خار گل و خاک گل و شبنم گلهٔ بیجا گنج ایمن گنج درویش گوهر اشک گوهر و سنگ لطف حق مادر دوراندیش مرغ زیرک مست و هشیار معمار نادان مناظره مور و مار نا آزموده نا اهل ناتوان نامه به نوشیروان نشان آزادگی نغمهٔ خوشه‌چین نغمهٔ رفوگر نغمهٔ صبح نکته‌ای چند نکوهش بیجا نکوهش بی‌خبران نکوهش نکوهیده نوروز نهال آرزو نیکی دل هرچه باداباد همنشین ناهموار یاد یاران قطعه این قطعه را در تعزیت پدر بزرگوار خود سروده‌ام این قطعه را برای سنگ مزار خودم سروده‌ام قطعه قطعه - مرد پندارند پروین را، چه برخی ز اهل فضل قطعه قطعه بیت بیت بیت بیت بیت بیت ابیات پراکنده بیت بیت زن در ایران جوجهٔ نافرمان